Giá dầu hôm nay (28/9): Biến động mạnh trong phiên đầu tuần

Yếu tố quyết định giá dầu trong tuần này không còn đơn thuần là Mỹ và Iran có đàm phán hay không, mà là liệu các cuộc đàm phán có tạo ra thay đổi thực tế đối với dòng dầu qua Hormuz.

Trong phiên giao dịch gần nhất, giá dầu thế giới chịu sức ép giảm mạnh khi kỳ vọng về một lộ trình ngoại giao giữa Mỹ và Iran giúp khôi phục dòng chảy dầu qua eo biển Hormuz lấn át những lo ngại về an ninh nguồn cung tại Trung Đông.

Tuy nhiên, diễn biến mới nhất trong ngày 27/9 cho thấy rủi ro địa chính trị vẫn chưa được giải quyết, khiến thị trường có thể bước vào tuần mới với trạng thái biến động cao.

Kết thúc phiên 25/9, giá dầu Brent giảm 2,28 USD, tương đương 2,1%, xuống 104,32 USD/thùng, trong khi WTI giảm 2,20 USD, tương đương 2,3%, xuống 92,41 USD/thùng. Tính chung cả tuần, Brent chỉ tăng chưa tới 1%, còn WTI giảm khoảng 8%. Diễn biến này phản ánh sự khác biệt đáng chú ý giữa hai chuẩn dầu: Brent vẫn duy trì mức cao do phản ánh trực tiếp rủi ro nguồn cung quốc tế, trong khi WTI chịu thêm sức ép từ những lo ngại về thị trường nhiên liệu Mỹ và khả năng Washington hạn chế xuất khẩu diesel.

Động lực chính kéo giá dầu đi xuống trong những phiên vừa qua là kỳ vọng Mỹ và Iran có thể đạt được một thỏa thuận từng bước, qua đó mở lại Hormuz và giảm bớt tình trạng gián đoạn vận chuyển dầu. Các nguồn tin trước đó cho biết hai bên đã thảo luận một lộ trình trong đó Tehran mở lại eo biển Hormuz, còn Washington dỡ bỏ phong tỏa kinh tế đối với Iran. Nếu được triển khai, đây sẽ là yếu tố có khả năng giải phóng một lượng đáng kể dầu đang bị mắc kẹt trong khu vực và làm giảm phần "phí bảo hiểm địa chính trị" đang nằm trong giá Brent.

Tuy nhiên, cục diện đã thay đổi đáng kể trong cuối tuần. Ngày 26/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông đã bác bỏ đề xuất của Iran về việc mở lại Hormuz và chấm dứt giao tranh. Theo Reuters, đề xuất của Tehran bao gồm việc mở lại eo biển trong vòng 7 ngày và tiến tới đàm phán hạt nhân, đổi lại Washington dỡ bỏ phong tỏa hải quân đối với các cảng Iran. Iran ngày 27/9 tiếp tục khẳng định ngoại giao là con đường duy nhất để giải quyết xung đột, đồng thời cho biết việc mở Hormuz phụ thuộc vào việc Mỹ đáp ứng các điều kiện của Tehran.

Điều này đặc biệt quan trọng đối với thị trường dầu bởi mức giảm của giá trong tuần qua phần lớn dựa trên kỳ vọng về nguồn cung tương lai, chứ chưa phải sự phục hồi hoàn toàn của nguồn cung thực tế. Dòng dầu qua Hormuz đã tăng trở lại so với giai đoạn căng thẳng nhất. Dữ liệu Kpler được dẫn lại cho thấy dòng dầu qua eo biển đã vượt 13,5 triệu thùng/ngày trong ngày 25/9, nhờ Ả Rập Xê-út tăng mạnh lượng dầu vận chuyển từ khu vực Vùng Vịnh. Con số này vẫn thấp đáng kể so với khoảng 20 triệu thùng/ngày trước khi xung đột bùng phát.

Ả Rập Xê-út đang đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hạn chế cú sốc nguồn cung. Sau các cuộc tấn công nhằm vào tuyến đường ống Đông-Tây, Riyadh buộc phải chuyển một phần đáng kể hoạt động xuất khẩu từ tuyến Yanbu trên Biển Đỏ sang Hormuz. Reuters cho biết trong tuần bắt đầu ngày 13/9, có 22 tàu chở khoảng 42 triệu thùng dầu rời Hormuz, trong đó Ả Rập Xê-út và Iraq mỗi nước chiếm khoảng 43% khối lượng. Điều này cho thấy thị trường vẫn có dầu vật chất, nhưng để đưa được dầu ra thị trường quốc tế, các nhà sản xuất phải dựa nhiều hơn vào một tuyến hàng hải vốn đang chịu rủi ro an ninh rất lớn.

Một dấu hiệu khác cho thấy thị trường dầu chưa thực sự bình thường hóa là sự phát triển nhanh của hoạt động chuyển dầu từ tàu sang tàu (STS) ngoài khơi Oman. Reuters cho biết khoảng 2,5 triệu thùng/ngày dự kiến được vận chuyển thông qua các hoạt động STS tại vịnh Oman trong tháng 9, tăng mạnh so với 1,4 triệu thùng/ngày trong tháng 8. Cách thức này giúp các nhà xuất khẩu duy trì dòng dầu mà giảm thời gian mỗi tàu phải trực tiếp đi qua Hormuz, nhưng chi phí rất lớn. Cước vận chuyển VLCC dầu Vùng Vịnh tới Trung Quốc đã vượt 30 USD/thùng, cao hơn rất nhiều so với mức 2-3% giá dầu trước khi xảy ra xung đột.

Vì vậy, việc Brent vẫn đứng trên 100 USD/thùng dù giá đã giảm khoảng 2% trong phiên cuối tuần là một tín hiệu đáng chú ý.

Đối với sản phẩm lọc dầu, tình hình thậm chí còn đáng lo ngại hơn đối với thị trường nhiên liệu. Khả năng Mỹ áp dụng hạn chế xuất khẩu diesel đang khiến giới giao dịch lo ngại các nhà máy lọc dầu Mỹ có thể phải giảm công suất nếu lượng diesel dư thừa trong nước tăng lên. Điều này đồng nghĩa nhu cầu đối với dầu thô tại Mỹ có thể suy yếu, qua đó giải thích một phần tại sao WTI giảm mạnh hơn Brent trong tuần qua. Bloomberg ghi nhận chênh lệch giữa thị trường dầu vật chất châu Âu và hợp đồng tương lai vẫn ở mức cao, cho thấy tình trạng thiếu hụt dầu thực tế chưa thể được giải quyết chỉ bằng những tín hiệu ngoại giao.

Nhìn về tuần giao dịch mới, yếu tố quyết định không còn đơn thuần là Mỹ và Iran có đàm phán hay không, mà là liệu các cuộc đàm phán có tạo ra thay đổi thực tế đối với dòng dầu qua Hormuz hay không.

Với trạng thái hiện tại, giá dầu đang đứng giữa hai lực kéo đối nghịch: triển vọng nguồn cung được cải thiện và thực tế nguồn cung vẫn mong manh, khiến biến động giá trong những phiên đầu tuần có khả năng tiếp tục rất lớn./.

Nguon: Petrotimes