Venezuela “có khả năng về mặt cơ cấu” sẽ rời OPEC, nhưng chưa phải trong thời gian gần, theo Homayoun Falakshahi, chuyên gia phân tích hàng hóa cấp cao tại Kpler.

Venezuela nhiều khả năng sẽ rời OPEC. (Ảnh YouTube)

Theo ông Falakshahi, Venezuela được cho là đang thảo luận nội bộ về việc rời OPEC, vài tháng sau khi UAE rút khỏi tổ chức. Dù khả năng Venezuela rời OPEC là có thật, OPEC khó gây sức ép yêu cầu nước này tuân thủ hạn ngạch trong ngắn hạn do sản lượng vẫn còn tương đối thấp.

Sản lượng Venezuela đã phục hồi đáng kể từ đầu năm, hiện khoảng 1,3 triệu thùng/ngày và được định hướng tăng lên khoảng 1,4 triệu thùng/ngày vào cuối năm 2027. Năm 2027 có thể chứng kiến nhiều thỏa thuận mới, nhưng ảnh hưởng lớn đến công suất khai thác sẽ chưa xuất hiện trước cuối thập niên này.

Ông Falakshahi cảnh báo chính trị nội bộ có thể trở thành yếu tố quyết định quan trọng hơn các yếu tố của thị trường dầu mỏ. Quyền Tổng thống Delcy Rodríguez đang chịu áp lực trong nước vì xu hướng xích lại gần Washington; sự phản đối trong phong trào Chavismo có thể ảnh hưởng đến cách Caracas xử lý vấn đề OPEC.

Trên thực tế, dầu Venezuela hiện đã vận động phần lớn bên ngoài cơ chế quản lý nguồn cung của OPEC, với lượng xuất khẩu sang Mỹ đạt mức kỷ lục, Ấn Độ quay lại mua dầu, cùng hoạt động thương mại được nối lại với châu Âu và vùng Caribe.

Ảnh hưởng đối với OPEC

Trong lịch sử, OPEC từng chứng kiến nhiều thành viên rời tổ chức, nhưng việc UAE rút lui vào cuối tháng 4 có ý nghĩa đặc biệt vì nước này nắm khoảng 30% công suất dự phòng của OPEC.

Nếu Venezuela tiếp tục rời OPEC, sự gắn kết và uy tín của tổ chức sẽ tiếp tục bị ảnh hưởng, đặc biệt vì Venezuela là một trong năm nước sáng lập OPEC năm 1960 dưới sự dẫn dắt ngoại giao của Bộ trưởng Dầu mỏ Juan Pablo Pérez Alfonzo.

Nếu tính cả UAE và Venezuela, hai lần rút lui có thể khiến OPEC mất khoảng 6 triệu thùng/ngày công suất, tương đương khoảng 20% tổng công suất khai thác.

Ông Falakshahi cho rằng những tin đồn về việc Venezuela rời OPEC có thể là cách “thăm dò thị trường” trước khi đưa ra quyết định chính thức. Tương tự, những tin đồn đầu tiên về khả năng UAE rời OPEC đã xuất hiện từ năm 2021.

Tuy nhiên, nếu Venezuela thực sự rời OPEC, ảnh hưởng lên giá dầu được dự báo hạn chế. Venezuela chỉ chiếm một phần nhỏ trong xuất khẩu dầu đường biển toàn cầu và sản lượng của nước này vốn đã được miễn các đợt cắt giảm của OPEC. Vì vậy, trong ngắn hạn, việc rời OPEC mang tính biểu tượng nhiều hơn là làm thay đổi nguồn cung.

Dòng chảy dầu quan trọng hơn tư cách thành viên

Theo ông Falakshahi, việc Venezuela tái cơ cấu các dòng chảy dầu hiện quan trọng hơn câu chuyện nước này có còn là thành viên OPEC hay không.

Xuất khẩu dầu Venezuela sang Mỹ vượt 700.000 thùng/ngày trong tháng 7. Ấn Độ đã trở lại là khách hàng lớn của các loại dầu Merey và Boscan; khu vực ARA tiếp nhận lô dầu Venezuela đầu tiên sau bảy năm; trong khi cảng Bullenbay của Curaçao đã hoạt động trở lại theo chương trình tiếp thị dầu của Mỹ có liên quan đến Trafigura và Vitol.

Emily Ashford, Trưởng bộ phận Nghiên cứu Năng lượng của Standard Chartered Bank, cho biết ngân hàng này đã ghi nhận một số đồn đoán rằng thỏa thuận dầu mỏ gần đây giữa Mỹ và Venezuela có thể thúc đẩy Caracas rời OPEC.

Theo bà Ashford, việc rời OPEC có cả ưu điểm lẫn nhược điểm, xoay quanh sự cân bằng giữa tự do khai thác và ảnh hưởng chiến lược.

Rời OPEC sẽ giúp Venezuela loại bỏ nguy cơ phải chịu các hạn ngạch hạn chế khi nước này cố gắng khôi phục sản lượng, đồng thời đưa Venezuela xích lại gần Mỹ hơn. Tuy nhiên, điều này có thể mâu thuẫn với chiến lược quản lý sản lượng của OPEC.

Nếu vẫn ở lại OPEC, Venezuela sẽ tiếp tục có tiếng nói trong tổ chức, đặc biệt khi OPEC ngày càng phân mảnh. Điều này có thể khiến vai trò chiến lược của Venezuela lớn hơn nhiều so với mức sản lượng hiện tại.

Dù vậy, rời OPEC không đồng nghĩa Venezuela chắc chắn có thể tăng sản lượng, bởi các hạn chế về năng lực khai thác thực tế vẫn tồn tại, ít nhất trong ngắn hạn.

Bà Ashford cảnh báo vấn đề quan trọng hơn là uy tín của OPEC. Một vòng xoáy gồm thành viên tiếp tục rời đi, mức độ tuân thủ hạn ngạch giảm và khả năng điều tiết nguồn cung suy yếu có thể khiến nguồn cung phản ứng mạnh hơn với giá. Khi đó, Ả Rập Xê Út sẽ càng trở nên quan trọng với vai trò nhà khai thác điều tiết, trong khi ảnh hưởng chung của OPEC suy giảm.

Rigzone cho biết đã liên hệ với Đại sứ quán Venezuela tại Anh và OPEC để xin bình luận về các nhận định trên, nhưng chưa nhận được phản hồi tại thời điểm bài viết được thực hiện.

Thỏa thuận dầu mỏ Mỹ - Venezuela

Ngày 28/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng trên Truth Social rằng Mỹ vừa đạt một thỏa thuận với Venezuela mà ông gọi là “thỏa thuận dầu mỏ lớn nhất trong lịch sử thế giới”.

Ngày 30/8, Quyền Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez cũng tuyên bố trên X rằng Venezuela đã đạt được một “thỏa thuận lịch sử với chính phủ Mỹ”, đồng thời cho rằng thỏa thuận này sẽ có ảnh hưởng đáng kể đến quá trình phục hồi của Venezuela.

OPEC được thành lập tại Hội nghị Baghdad (10-14/9/1960) bởi Iran, Iraq, Kuwait, Ả Rập Xê-út và Venezuela. Sau đó, Qatar gia nhập năm 1961; Indonesia và Libya năm 1962; UAE năm 1967; Algeria năm 1969; Nigeria năm 1971; Ecuador năm 1973; Gabon năm 1975; Angola năm 2007; Guinea Xích đạo năm 2017 và Congo năm 2018.

Trong quá trình hoạt động, Qatar chấm dứt tư cách thành viên vào tháng 1/2019. Indonesia nhiều lần đình chỉ rồi tái kích hoạt tư cách thành viên trước khi đình chỉ lần nữa vào tháng 11/2016. Ecuador đình chỉ tư cách thành viên năm 1992, tái gia nhập năm 2007 và rút khỏi OPEC từ ngày 1/1/2020. Angola rút khỏi tổ chức từ ngày 1/1/2024. Gabon chấm dứt tư cách thành viên năm 1995 nhưng gia nhập lại vào tháng 7/2016.

Trong một tuyên bố đăng trên X vào tháng 4, Bộ Năng lượng và Cơ sở hạ tầng UAE thông báo nước này quyết định rút khỏi OPEC và OPEC+, có hiệu lực từ ngày 1/5./.

Nguồn: Petrotimes